Türkiye’de yaşayan 2 milyondan fazla Suriyeliye ilişkin politikada yeni bir aşamaya geçiliyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın talimatıyla, gönüllü geri dönüş esas alınarak geçici koruma statüsünün aşamalı biçimde kaldırılması planlanıyor. Türkiye’de kalmak isteyenler için ikamet izni şartı gündeme geliyor.

Suriye’de savaşın sona ermesinin ardından Türkiye’den ülkesine dönen Suriyelilerin sayısı artarken, beklenen hızın yakalanamaması hükümeti yeni düzenlemelere yöneltti. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın sürece doğrudan dahil olmasıyla, Suriyelilere yönelik uygulamalarda ikinci aşamaya geçildi.

DÖNÜŞLER BEKLENTİNİN ALTINDA KALDI

Resmî verilere göre, 8 Aralık 2024’ten bu yana yaklaşık 600 bin Suriyeli ülkesine geri döndü. Buna karşın, hâlen 2 milyon 370 bin kişi geçici koruma statüsüyle Türkiye’de yaşamını sürdürüyor. Güvenlik bürokrasisi tarafından alınan önceki önlemlerin dönüşleri yeterince hızlandırmadığı değerlendirildi.

ZORLAYICI YÖNTEMLERE MESAFELİ DURULDU

Sürecin hızlandırılması amacıyla, Avrupa’daki bazı uygulamalara benzer şekilde geçici koruma statüsünün topluca kaldırılması seçeneği gündeme geldi. Ancak Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın, Türkiye’nin başından bu yana savunduğu “gönüllü geri dönüş” ilkesine dikkat çekerek bu öneriye temkinli yaklaştığı belirtildi. Bunun yerine, statünün kademeli olarak sona erdirilmesi ve teşvik edici adımlar atılması kararlaştırıldı.

İLK ADIM SAĞLIK UYGULAMALARINDA ATILDI

Yeni sürecin başlangıcında, geçici koruma altındaki Suriyelilere sunulan ücretsiz sağlık hizmetleri kaldırıldı. Yıl başı itibarıyla yürürlüğe giren düzenleme ile sağlık hizmetlerinden faydalanmak isteyen Suriyeliler için katkı payı zorunlu hale geldi. Yetkililer, bu uygulamanın geri dönüş kararlarını hızlandıracağını öngörüyor.

TÜRKİYE’DE KALMAK İSTEYENLERE İKAMET ŞARTI

Bir sonraki aşamada, geçici koruma statüsü sona eren Suriyelilerin Türkiye’de kalabilmesi için ikamet izni alması gerekecek. İkamet izni için düzenli gelir, kayıtlı iş, konut, geçerli kira sözleşmesi, sağlık sigortası ve yeterli maddi imkân gibi kriterler aranacak. Bu şartları karşılayamayanların Türkiye’de yasal olarak kalamayacağı ifade ediliyor.

BM DESTEKLERİ GERİ DÖNÜŞTE KULLANILACAK

Dönüş sürecini teşvik etmek amacıyla Birleşmiş Milletler fonlarının da devreye alınması planlanıyor. Ülkesine dönmek isteyen Suriyelilere maddi destek sağlanması ve yol masraflarının karşılanması gündemde. Yetkililer, bu desteklerin geri dönüş sürecini daha cazip hale getireceğini belirtiyor.

Kaynak: Haber Merkezi