Günümüzde giderek artan diyabet vakaları, hastalığın doğru yönetimini her zamankinden daha önemli hale getiriyor. Beslenme ve Diyet Uzmanı Çisem Gündüz, diyabet tedavisinin yalnızca ilaçla sınırlı olmadığını, beslenme düzeni ile yaşam tarzındaki doğru adımların hastalığın seyrini tamamen değiştirebildiğini belirtti. Gündüz, diyabetli bireylerin kişisel gereksinimlerine uygun bir beslenme planı olmadan kan şekeri kontrolünün sürdürülemez olduğunu söyledi.
Diyabetin temel mekanizmasını anlatan Gündüz, hastalığın yalnızca yüksek kan şekeri değil, tüm metabolizmayı etkileyen bir bozukluk olduğuna dikkat çekti:
“Sağlıklı bir bireyde gıdalardan gelen glikoz enerjiye dönüştürülür. Ancak diyabetli kişilerde insülin hormonu ya yetersizdir ya da etkili şekilde kullanılamaz. Bu durum kan şekerinin yükselmesine ve birçok sağlık sorununun ortaya çıkmasına neden olur.”
1. Düzenli İlaç Kullanımı
Diyabet tipi ve hastanın sağlık durumuna göre planlanan ilaç tedavisinin aksatılmaması gerektiğini vurgulayan Gündüz, kan şekeri kontrolünün ilk adımının düzenli ilaç kullanımı olduğunu belirtti.
2. Kişiye Özel Beslenme Programı
Gündüz, diyabette tek tip diyet olmadığının altını çizdi:
“Kişinin yaşı, kilosu, cinsiyeti, kullandığı ilaçlar, metabolizması ve eşlik eden hastalıkları diyet planını tamamen değiştirir. Bu nedenle diyabetli bireyler rastgele diyet listeleri uygulamamalı; mutlaka bir diyetisyen tarafından hazırlanmış kişiye özel program izlemelidir.”
3. Düzenli Egzersiz
Diyabet yönetiminde egzersizin kan şekerini düzenleyici etkisine dikkat çeken Gündüz, uygun fiziksel aktivitelerin hem insülin duyarlılığını artırdığını hem de diyabet komplikasyonlarının önüne geçtiğini söyledi.
Diyetisyen Gündüz’e göre ara öğünler kan şekeri dalgalanmalarını önlemenin en etkili yollarından biri:
“Uzun süren açlıklar hipoglisemiye yol açabilir. Özellikle insülin kullanan diyabetli bireyler düzenli ara öğün yapmalıdır.
Örnek ara öğünler:
• 2 grisini + 1 dilim peynir + şekersiz çay
• 1 avuç leblebi + 1 bardak ayran
• 1 porsiyon meyve + 10 adet kavrulmamış badem”
Gündüz, posalı beslenmenin diyabet yönetiminde kritik rol oynadığını belirtti:
Beyaz un yerine tam buğday unlu ürünler,
Haftada en az iki kez kuru baklagil,
Her öğünde salata,
Meyvelerin kabuklu tüketilmesi…
Bu alışkanlıkların hem kan şekerini dengelediğini hem de kolesterolü düşürdüğünü söyledi.
Diyabetliler için uygun pişirme yöntemlerini de sıralayan Gündüz:
“Kızartma ve kavurma yerine haşlama, buğulama, ızgara ve fırınlama tercih edilmeli. Evde hazırlanan basit ve sağlıklı yemekler diyabet beslenmesine uygundur.”
Son olarak şeker tüketiminin tamamen sınırlandırılması gerektiğini hatırlatan Gündüz:
“Şerbetli ve sütlü tatlılar yerine meyve şekeriyle hazırlanan hafif tatlılar tercih edilmelidir. Beyaz ekmek yerine tam tahıllı ekmek kan şekerini daha iyi dengeler.”
Kaynak: Haber Merkezi